Vlinderen
op het toilet

Natuurlijk zorg ook ik ervoor dat ik
altijd te weinig vrije tijd heb. Een luxe probleem.Daarom besteed ik in
een vakantieperiode
voornamelijk de meeste tijd aan speurtochten naar vlinders en hun leefgebieden.
Als toerist mag ik dan eindelijk onaangepaste dingen doen: Ik woon in een
tent, ik zit meestal op de grond, ik laat ‘s morgens het wassen en
scheren, als het even kan, achterwege, ik verschoon niet elke dag mijn ondergoed
of sokken, ik loop zo lang als ik wil in de volle zon, ik kook op een éénpitsgasje
te vaak macaroni en eet uit de koekenpan en ik doe mijn behoeften, als het
niet anders kan, ergens in een bos, enzovoort. Maar het meest onaangepaste
gedrag op mijn vakanties is wel het foto's nemen in campingtoiletten en wasgelegenheden!
Om niet te veel opschudding te veroorzaken bezoek ik enkel de herenafdeling
en kom ik bij de dames alleen bij hoge uitzondering. Bij de heren laat het
mij koud dat een met scheerschuim, onuitgeslapen gezicht mij wat vreemd nakijkt
als ik, gewapend met fototoestel en flitser een toilet of douche-cel bezoek.
?????? (klik op foto)
Het gaat mij om
nachtvlinders. De meeste mensen vinden het enge beestjes en noemen ze in één
klap motjes. Tachtig procent van de exemplaren, die we zien rondfladderen
bij een verlicht raam, lijkt erg op elkaar en heeft meestal peper-en-zout
kleurtjes. Ze zien er uit als mini-deltavliegers of hebben de vorm van
de ons alom bekende huismot. Het zijn vooral de uiltjes en de spanners,
die in Europa de kroon spannen. Er zijn echter naast de "saaie” exemplaren
ook uitzonderlijk fraai getekende soorten te vinden boven het urinoir of
de wasbak. Vooral de pijlstaarten en de beren, waaronder ook mooie exemplaren
overdag vliegen, zijn groot en kunnen fel gekleurd zijn.
Strandkruidvlinder
(Procris statices)
(klik op foto)
Waarom
men van dag- en nachtvlinders spreekt heeft niets te maken met het overdag of
's nachts vliegen. Er zijn namelijk ook nachtvlinders die alleen maar overdag
vliegen. Het meest opvallende verschil zit hem in de vorm van de voelsprieten.
Dagvlinders hebben aan het eind van die antennes een knotsvormige verdikking.
Bij nachtvlinders is de vorm zeer variabel, maar in het algemeen breed en borstelig
of juist heel dun zonder verdikking of versiersels. Het blijft weliswaar verwarrend,
want de St. Jansvlinder van de
nachtvlinderfamilie der bloeddropjes heeft, net
zoals dagvlinders, een verdikking aan het eind van de antennes en vliegt
ook nog eens overdag. En wie vluchtig naar een bruin dikkopje, een dagvlinder,
kijkt zal daar toch gauw een overdag vliegende nachtvlinder in zien. Niet zo
gek, want sommige dikkopjes blijken ook 's nachts actief te zijn. De indeling
dag- en nachtvlinders zit hem dan ook in een zeer klein detail, een soort borsteltje
dat zich schijnbaar nutteloos verborgen houdt onder de vleugels van de nachtvlinders:
het frenulum. Dat ontbreekt bij de groep die wij dagvlinders noemen. Het frenulum is voor degene die voor zijn plezier naar vlinders kijkt onmogelijk
waar te nemen en zodoende kun je er gewoon simpelweg van uitgaan dat 99%
van de vlinders dat bij het sanitair van de camping zit behoort tot de nachtvlinders.
Bovendien is het aantal soorten nachtvlinders dat zowel ’s nachts als overdag
vliegt veel groter dan het aantal dagvlinders.
Rozeblaadje
(Miltochrista miniata) (klik
op foto's)
St.
Jansvlinder (Zygaena fillipendulae)
Vandaar
dat er bij verlichte sanitairgebouwtjes vaak veel te fotograferen valt en dat
leidt soms tot onaangepaste gedragingen.
Staande
op een wc-bril in een herentoilet probeer ik de op het plafond zittende haagdoornvlinder in
beeld te krijgen. Terwijl ik scherp stel, raak ik uit evenwicht en glijd bijna
van de bril af. Met een snelle reactie schiet mijn vrije arm uit naar
een van de zijmuren van het toilet, waardoor ik mij zonder al te veel schade
overeind weet te houden. Een tweede poging van scherp stellen en af- drukken
levert meer succes op. Voorzichtig stap ik van de toilet- zitting af. Ik trek,
zoals het hoort na een toiletbezoek, door en verlaat met een voldaan gezicht
het kleine hokje. Een net gearriveerde medekampeerder trekt verbaasd zijn wenkbrauwen
op, als hij mij met een volledig geoutilleerde camera van het toilet af ziet
komen. Mijn tevreden en opgewonden gelaatsuitdrukking verdwijnt snel, terwijl
ik krampachtig probeer de camera uit het zicht te houden. Een zacht en verlegen
'goeiedag' kan ik enkel uitbrengen…

Hagedoornvlinder
(Opisthograptis luteolata)
(Klik op foto)

vlinder
verder >>


warthog
productions 2006-2012